Hội chứng biếng ăn kèm mệt mỏi thường khiến nhiều người lo lắng vì đây không chỉ là biểu hiện thông thường mà có thể cảnh báo các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Theo kinh nghiệm lâm sàng từ Đông y, tình trạng này xuất hiện khi cơ thể mất cân bằng âm dương, khí huyết suy giảm hoặc tạng phủ bị tổn thương. Dưới đây là phân tích chi tiết các bệnh lý thường gặp dựa trên nguyên nhân gốc rễ.
Chán ăn mệt mỏi do bệnh tiêu hóa
Các rối loạn ở hệ tiêu hóa luôn đứng đầu danh sách nguyên nhân gây chán ăn kèm mệt mỏi kéo dài. Khi dạ dày và ruột gặp vấn đề, quá trình tiêu hóa bị cản trở, dẫn đến cảm giác đầy bụng, khó chịu và mất vị giác.
- Viêm loét dạ dày tá tràng: Tổn thương niêm mạc khiến người bệnh đau vùng thượng vị, chán ăn do sợ đau sau ăn, kèm mệt mỏi vì thiếu dinh dưỡng.
- Hội chứng ruột kích thích: Rối loạn nhu động ruột gây đầy hơi, tiêu chảy xen kẽ táo bón, khiến cơ thể mệt mỏi triền miên dù ăn uống bình thường.
- Viêm gan virus: Gan suy giảm chức năng chuyển hóa, tích tụ độc tố gây vàng da, chán ăn, mệt mỏi toàn thân và nước tiểu sẫm màu.
Chán ăn mệt mỏi do bệnh gan mật
Gan là nhà máy chuyển hóa chính của cơ thể. Khi chức năng gan suy giảm, quá trình tiêu hóa chất béo bị ảnh hưởng, dẫn đến tình trạng chán ăn kéo dài kèm mệt mỏi.
- Viêm gan mạn tính: Virus hoặc rượu bia làm tổn thương tế bào gan, gây chán ăn, vàng da, mệt mỏi dù nghỉ ngơi nhiều.
- Xơ gan: Giai đoạn muộn khiến gan mất khả năng dự trữ glycogen, dẫn đến suy nhược nghiêm trọng, chán ăn và phù chân.
- Sỏi mật: Tắc nghẽn đường mật gây đau quặn mật, đầy bụng, chán ăn dầu mỡ và mệt mỏi sau bữa ăn.
Chán ăn mệt mỏi do bệnh hô hấp
Các bệnh lý đường hô hấp làm giảm oxy trong máu, ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình trao đổi chất và gây mệt mỏi toàn thân.
- Viêm phổi: Sốt cao, ho có đờm khiến cơ thể kiệt sức, chán ăn do khó thở và mệt mỏi kéo dài.
- Hen phế quản: Co thắt phế quản gây khó thở về đêm, làm gián đoạn giấc ngủ, dẫn đến chán ăn và suy nhược ban ngày.
- Lao phổi: Vi khuẩn lao gây sốt về chiều, ho ra máu, chán ăn và sụt cân nhanh dù ăn nhiều.
Chán ăn mệt mỏi do rối loạn nội tiết
Sự mất cân bằng hormone ảnh hưởng trực tiếp đến cảm giác thèm ăn và mức năng lượng của cơ thể.
- Suy giáp: Thiếu hormone tuyến giáp làm chậm trao đổi chất, gây chán ăn, mệt mỏi, táo bón và tăng cân bất thường.
- Đái tháo đường: Đường huyết không ổn định khiến tế bào thiếu năng lượng, dẫn đến chán ăn, mệt mỏi dù ăn nhiều.
- Suy tuyến thượng thận: Thiếu cortisol gây hạ huyết áp, chán ăn, mệt mỏi và thèm muối.
Chán ăn mệt mỏi do thiếu máu và suy nhược
Thiếu máu làm giảm khả năng vận chuyển oxy, gây mệt mỏi kéo dài dù nghỉ ngơi đầy đủ.
- Thiếu máu thiếu sắt: Phổ biến ở phụ nữ mang thai và người ăn chay, gây chán ăn, chóng mặt, da xanh xao.
- Thiếu vitamin B12: Thường gặp ở người cao tuổi, gây chán ăn, tê bì chân tay và mệt mỏi triền miên.
- Suy nhược cơ thể: Hậu quả của làm việc quá sức, ốm lâu ngày hoặc mới ốm dậy, khiến khí huyết hư tổn, chán ăn và mất sức.
Chán ăn mệt mỏi do các bệnh lý khác
Một số bệnh lý ít gặp hơn nhưng vẫn cần lưu ý khi chán ăn mệt mỏi kéo dài không rõ nguyên nhân.
- Ung thư: Đặc biệt ung thư dạ dày, tụy hoặc phổi ở giai đoạn sớm gây chán ăn, sụt cân và mệt mỏi không giải thích được.
- Suy thận mạn: Tích tụ ure máu gây chán ăn, buồn nôn, mệt mỏi và phù toàn thân.
- Rối loạn tâm thần: Trầm cảm khiến mất hứng thú với mọi thứ, bao gồm ăn uống, dẫn đến chán ăn và mệt mỏi kéo dài.
Lời khuyên từ Bà Võ Ngọc Yến Nga – truyền nhân đời thứ 4 dòng họ Lương y Nguyễn Văn Thơm, chuyên gia Đông y tại Dược Bình Đông: “Chán ăn mệt mỏi kéo dài trên 2 tuần cần được thăm khám sớm. Đông y xem đây là biểu hiện của tỳ vị hư yếu, cần bồi bổ khí huyết và điều hòa tạng phủ.”
Để hỗ trợ phục hồi, có thể tham khảo sản phẩm bảo vệ sức khỏe Bát Tiên Bình Đông – công thức gia truyền kết hợp Phòng Đảng Sâm, Thục Địa, Mạch Môn, Bạch Phục Linh, Hoài Sơn, Sơn Thù Du, Lạc Tiên, Hoàng Tinh. Sản phẩm giúp bồi bổ khí huyết, hỗ trợ giảm chán ăn, mệt mỏi, kích thích tiêu hóa và cải thiện vị giác tự nhiên.
——————
Tác giả: Bà Võ Ngọc Yến Nga, truyền nhân đời thứ 4 dòng họ Lương y Nguyễn Văn Thơm, chuyên gia Đông y tại Dược Bình Đông, giàu kinh nghiệm điều trị các vấn đề về bổ dưỡng.
Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y tại Địa chỉ: 43/9 Mễ Cốc, Phường Phú Định, TP.HCM
(*) Bản quyền bài viết thuộc về Dược Bình Đông. Khi chia sẻ, cần trích dẫn nguồn đầy đủ: “Tác giả: Lương y Võ Ngọc Yến Nga – Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y”. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ, ví dụ: “Theo Dược Bình Đông” hoặc tương tự, đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ.
—————————-
Nguồn của bài viết trên được chia sẻ lại từ bài Công Thức Phổ Biến Dùng Nước Gừng của Dược Bình Đông: Nguồn tham khảo: Healthline, Hello Bacsi, Vinmec, Medlatec, Nhà thuốc Long Châu
Lương y Võ Ngọc Yến Nga 